Các trường hợp được khởi kiện theo bộ Luật tố tụng hình sự?

Sau khi có đủ căn cứ để xác định một người đã thực hiện hành vi phạm tội thì Cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố bị can.

Hỏi: Em gái tôi năm nay 19 tuổi, có người yêu 18 tuổi, hai đứa yêu nhau được một khoảng thời gian là hai năm, hai bên gia đình đều biết. Gần đây tôi phát hiện em gái tôi có thai, nhà người yêu em tôi có lên nói chuyện nhưng chối bỏ cái thai bắt em tôi phải phá cái thai ấy đi. Vậy luật sư cho tôi hỏi nhà tôi có thể khởi kiện người yêu em gái tôi không? Và nếu được thì phải làm những thủ tục gì? (Thu Hà - Hà Giang)

>>> Luật sư tư vấn pháp luật qua tổng đài (24/7) gọi: 1900 6198
>>> Luật sư tư vấn pháp luật qua tổng đài (24/7) gọi: 1900 6198

Luật gia Ngô Đức Cường - Tổ tư vấn pháp luật hình sự Công ty Luật TNHH Everest - trả lời:

Theo như thông tin bạn cung cấp ở trên thì em gái bạn năm nay 19 tuổi là độ tuổi có đầy đủ năng lực pháp luật dân sự. Nên việc em gái bạn và người yêu 18 tuổi có quan hệ, xuất phát từ ý chí tự nguyện của hai bên thì trong trường hợp này người yêu em gái chị không phạm vào các tội hiếp dâm theo Điều 111, tội cưỡng dâm Điều 113- Bộ Luật hình sự 1999 được sửa đổi bổ sung 2009.

Như vậy trong trường hợp nhà người yêu em gái bạn bắt em gái bạn phải phá cái thai ấy đi. Tuy nhiên, bạn không nói rõ hành vi "bắt" ở đây là như thế nào? Nên chúng tôi có thể tư vấn cho bạn nếu bên gia đình người yêu em gái bạn có hành vi đe dọa, cưỡng ép em gái bạn (ví dụ đánh đập,..) gây ảnh hưởng đến sức khỏe người mang thai. Thì có thể khởi tố vụ án hình theo yêu cầu của người bị hại nếu có hành vi có ý gây tổn hại sức khỏe của người khác, theo tỷ lệ thương tật pháp luật quy định tại Điều 104-Bộ luật Hình sự 1999 sửa đổi bổ sung 2009.

"Điều 104. Tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khoẻ của người khác:1. Người nào cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ thương tật từ 11% đến 30% hoặc dưới 11% nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm:A) Dùng hung khí nguy hiểm hoặc dùng thủ đoạn gây nguy hại cho nhiều người;B) Gây cố tật nhẹ cho nạn nhân;C) Phạm tội nhiều lần đối với cùng một người hoặc đối với nhiều người;D) Đối với trẻ em, phụ nữ đang có thai, người già yếu, ốm đau hoặc người khác không có khả năng tự vệ;Đ) Đối với ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình;E) Có tổ chức;G) Trong thời gian đang bị tạm giữ, tạm giam hoặc đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục;H) Thuê gây thương tích hoặc gây thương tích thuê;I) Có tính chất côn đồ hoặc tái phạm nguy hiểm;K) Để cản trở người thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân".

Về thủ tục, khi phát hiện được các hành vi phạm tội trên, bạn có quyền khởi tố vụ án hình sự theo yêu cầu của người bị hại quy định tại khoản 1 Điều 105 Bộ luật tố tụng hình sự năm 2003: “Những vụ án về các tội phạm được quy định tại khoản 1 các điều 104, 105, 106, 108, 109, 111, 113, 121, 122, 131 và 171 của Bộ luật hình sự chỉ được khởi tố khi có yêu cầu của người bị hại hoặc của người đại diện hợp pháp của người bị hại là người chưa thành niên, người có nhược điểm về tâm thần hoặc thể chất.”
Yêu cầu khởi tố vụ án hình sự thể hiện dưới hình thức đơn hoặc trình bày trực tiếp. Đơn yêu cầu khởi tố có chữ ký hoặc điểm chỉ của người yêu cầu. Trường hợp yêu cầu khởi tố được trình bày trực tiếp thì cơ quan điều tra, viện kiểm sát lập biên bản ghi rõ yêu cầu khởi tố có chữ ký hoặc điểm chỉ của người yêu cầu. Biên bản do viện kiểm sát lập được chuyển ngay cho cơ quan điều tra để xem xét việc khởi tố vụ án hình sự và đưa vào hồ sơ vụ án. Yêu cầu khởi tố là điều kiện bắt buộc, do đó trong những trường hợp phạm tội nêu trên, khởi tố khi không có yêu cầu của người bị hại hoặc của người đại diện hợp pháp của họ là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng.

Khi xác định có dấu hiệu của tội phạm, cơ quan điều tra phải ra quyết định khởi tố vụ án và tiến hành điều tra vụ án. Sau khi có đủ căn cứ để xác định một người đã thực hiện hành vi phạm tội thì Cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố bị can. Trong thời hạn 24 giờ, kể từ khi ra quyết định khởi tố bị can, Cơ quan điều tra phải gửi quyết định khởi tố và tài liệu liên quan đến việc khởi tố bị can đó cho Viện kiểm sát cùng cấp để xét phê chuẩn việc khởi tố.Trong thời hạn ba ngày, kể từ ngày nhận được quyết định khởi tố bị can, Viện kiểm sát phải quyết định phê chuẩn hoặc quyết định hủy bỏ quyết định khởi tố bị can và gửi ngay cho Cơ quan điều tra.

Trong thời hạn hai mươi ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng, ba mươi ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng, kể từ ngày nhận được hồ sơ vụ án và bản kết luận điều tra, Viện kiểm sát phải ra một trong những quyết định sau: Truy tố bị can trước Tòa án bằng bản cáo trạng; Trả hồ sơ yêu cầu điều tra bổ sung; Đình chỉ hoặc tạm đình chỉ vụ án. Trong trường hợp cần thiết, Viện trưởng Viện kiểm sát có thể gia hạn, nhưng không quá mười ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng và tội phạm nghiêm trọng; không quá mười lăm ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng; không quá ba mươi ngày đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.Trong trường hợp người nhà yêu em gái bạn không vi phạm quy định pháp luật trên thì em gái bạn không có đủ điều kiện để khởi tố.

Khuyến nghị:
  1. Để có ý kiến tư vấn chính xác và cụ thể hơn, Quý vị vui lòng liên hệ với các Luật sư chuyên gia của Công ty Luật TNHH Everest qua Tổng đài tư vấn pháp luật 1900 6198, hoặc E-mail: [email protected]
  2. Nội dung bài tư vấn pháp luật hình sự mà Công ty Luật TNHH Everest cung cấp, Quý vị chỉ nên xem như nguồn tài liệu tham khảo.
  3. Tại thời điểm quý Vị đọc bài viết này, các điều luật chúng tôi viện dẫn có thể đã hết hiệu lực, hoặc đã được sửa đổi, bổ sung; các thông tin trong tình huống là cá biệt. Do đó, chúng tôi không đảm bảo những thông tin này có thể áp dụng cho mọi trường hợp, mọi đối tượng, ở mọi thời điểm.